Keuring en inspectie.
Onderhoud van persoonlijke beschermingsmiddelen is in Nederland wettelijk verplicht via het Arbobesluit. Wie mag keuren, wat moet er in het dossier, en hoe klopt je administratie?
Wettelijke basis
Arbobesluit en Categorie III
Voor categorie III-PBM (levensreddend - alle vluchtmaskers vallen hieronder) gelden de fabrikantinstructies als leidend document, bovenop de wettelijke minimums.
Werkgever moet PBM in goede staat houden.
Periodieke inspectie door een deskundige verplicht.
Wie mag keuren?
De wet is niet heel precies over wie "deskundig" is, maar in de praktijk zijn er drie niveaus:
1. Gebruiker
Visuele check maandelijks. Elke BHV'er of werknemer kan dat leren.
2. Interne deskundige
Meestal een Hogere Veiligheidskundige (HVK) of opgeleid PBM-coordinator. Jaarlijkse documentaire check + inventarisatie.
3. Externe instantie
Notified body of door de fabrikant aangewezen servicepunt. Voor EEBD verplicht per 5 en 10 jaar; voor reusable halfmaskers (Evamasque, H900) aanbevolen per 5 jaar.
Voor EEBD ligt het strenger omdat het drukapparatuur is - PED 2014/68/EU eist keuring door een Notified Body (in NL bijv. Liftinstituut, Kiwa, Aboma).
Wat moet in het dossier?
Per masker (of minstens per serie):
Aanschaf-factuur of levering-bevestiging.
CE-conformiteitsverklaring van de fabrikant.
Serienummer / batch-nummer.
Inspectie-logboek met datums + initialen van de inspecteur + bevindingen.
Vervaldatum.
Locatie (in welke kast, bij welk vluchtplan).
Gebruiksgeschiedenis - leeg is oké (niet ingezet); bij inzet: datum + reden + eventuele aanvullende maatregelen.
Dit dossier moet 10 jaar bewaard worden (ook nadat het masker vervangen is), vanwege eventuele claims.
Intervallen samengevat
| Actie | Interval |
|---|---|
| Visuele check (verpakking + vervaldatum) | Maandelijks |
| Inventaris + administratie-update | Jaarlijks |
| Inspectie reusable halfmasker | Elke 4-5 jaar |
| EEBD tussentijdse revisie | 5 jaar |
| EEBD volledige overhaul | 10 jaar (vanaf 2025) |
| Vervanging eenmalig masker | Elke 5-10 jaar (afhankelijk shelf life) |
Veelgemaakte fouten in Nederlandse bedrijven
Vluchtmasker 8 jaar vergeten
Vluchtmasker op de meterkast-deur geplakt voor 8 jaar en nooit meer gecheckt. Houdbaarheid 5 jaar = sinds jaar 6 ongeldig, maar iedereen denkt 'we hebben er wel eentje'.
Dossier bijhouden, masker niet op inventaris
De Inspectie SZW checkt beide. Een mooi inspectie-logboek en toch een boete omdat het masker zelf niet geregistreerd stond.
EEBD na oefening teruggelegd zonder revisie
Een keer gebruikt voor oefening, daarna teruggelegd zonder revisie. Mag niet - na gebruik moet hij terug naar de fabrikant voor refill + check.
Check: klopt onze papierwinkel?
Weet ik van elk vluchtmasker waar het ligt en wanneer het vervalt?
Heb ik van elk masker de originele factuur of leveringsbewijs?
Staan serienummers + vervaldatums in 1 centraal document?
Is de maandelijkse visuele check belegd bij een persoon?
Is de 5-jarige / 10-jarige externe keuring ingepland?
Als je ergens "nee" op hebt: dat is een risico bij een inspectie of na een incident.
Veelgestelde vragen
Vragen over keuring en inspectie
Hoe vaak moet een vluchtmasker gekeurd worden?
Arbobesluit 8.3 schrijft periodieke keuring voor. Fabrikanten adviseren doorgaans jaarlijkse visuele inspectie met controle van filters en afdichting. Eenmalige vluchthoods worden bij elke inspectieronde visueel beoordeeld op verpakkingsintegriteit en houdbaarheid.
Wie mag een vluchtmasker keuren?
Een getrainde interne medewerker kan de basiskeuring uitvoeren. Voor EEBD's en complexere apparatuur raadt de fabrikant een erkend servicebedrijf aan, omdat drukapparatuur striktere eisen kent.
Wat moet er in het keuringsdossier staan?
Minimaal: de keuringsdatum, naam van de keurder, het serienummer of de locatie van het masker, de uitkomst (goedgekeurd of afgekeurd) en eventuele vervangingsmaatregelen die zijn genomen.
Wanneer moet een vluchtmasker vervangen worden?
Vervanging is verplicht bij het bereiken van de houdbaarheidsdatum, bij zichtbare beschadiging van masker of filters, direct na gebruik, of wanneer de filtercapaciteit volgens de leverancier is bereikt.
Hoe lang moet ik het keuringsdossier bewaren?
Het dossier moet minimaal 10 jaar worden bewaard, ook nadat het betreffende masker al is vervangen. Bij claims of een controle door de Inspectie SZW is deze documentatie essentieel.
Is een EEBD keuring anders dan een gewoon vluchtmasker?
Ja. Een EEBD valt als drukapparatuur onder PED 2014/68/EU en moet elke 5 jaar worden gekeurd door een Notified Body (in Nederland bijvoorbeeld Kiwa of Aboma), met een volledige overhaul na 10 jaar.
Wat is de boete als mijn vluchtmaskers niet gekeurd zijn?
De Inspectie SZW legt bij overtredingen van de Arbowet een boete op waarvan de hoogte afhangt van de ernst en herhaling. Is er bij een incident een niet-gekeurd masker betrokken, dan kunnen de gevolgen verder reiken dan een financiële sanctie.
Mag ik zelf een vluchtmasker keuren als werkgever?
De maandelijkse visuele check mag elke getrainde medewerker doen. De jaarlijkse documentaire controle vereist een interne deskundige, zoals een HVK of PBM-coordinator. EEBD's na 5 en 10 jaar moeten per definitie door een externe Notified Body worden gekeurd.
Verder lezen